Door Pauline van Brakel, directeur- bestuurder NSR (Nederlandse Schuldhulproute)
De afgelopen jaren is er gelukkig steeds meer aandacht gekomen voor jongeren met geldzorgen. Gemeenten, scholen, maatschappelijke organisaties, vrijwilligers en hulpverleners zetten zich iedere dag in om jongeren te ondersteunen. Dat is hard nodig. Zoals velen van jullie weten, kunnen jongeren en hun omgeving bij Geldfit terecht met vragen over geld via onze bellijn, chat en online hulpmiddelen. We bieden jongeren een luisterend oor. Met enige regelmaat bel ik mee met de bellijn. Daar hoor ik verhalen die me raken. Jongeren die niet weten waar ze terecht kunnen. Jongeren die zich schamen voor hun situatie. Jongeren die pas hulp zoeken als de problemen al zo groot zijn geworden dat ze nauwelijks nog overzicht hebben.
Dat moet anders. Daarom startten we met een verkenning onder jongeren, partners en experts in dit veld om op te halen op wat er nodig is om jongeren die ons benaderen beter te helpen en meer jongeren die hulp nodig hebben te bereiken.
In de afgelopen weken heb ik daar iets moois zien ontstaan. Vanuit de Jongerenroute van Geldfit organiseerden we een aantal sessies over geldzorgen bij jongeren. Niet met als doel om het zoveelste loket te bouwen, maar juist om samen op zoek te gaan naar wat jongeren écht nodig hebben.
We begonnen naast onze doorlopende gesprekken met jongeren aan de bellijn, op 19 mei bij onze partners. Partners met interventies voor jongeren en daarmee dagelijks met jongeren werken. Op 16 juni schoven kennis- en innovatie-instituten aan, met expertise over jeugd, gedrag en bestaanszekerheid. Twee heel verschillende groepen, en toch kwamen zij opvallend vaak tot dezelfde conclusie: er gebeurt al ontzettend veel goeds in Nederland, maar het is helaas nog te versnipperd. Jongeren moeten zelf hun weg zoeken langs loketten, regelingen en projecten, terwijl zij vooral op zoek zijn naar rust, overzicht en iemand die naast hen staat. Zeker als het ingewikkeld wordt.
Partners geven nadrukkelijk aan dat er niet een nieuw loket nodig is. Wat nodig is, is vertrouwen, samenwerking en één herkenbare route die aansluit bij hoe jongeren leven, wat zij nodig hebben, en hoe zij betrokken willen worden.
Ik ben ontzettend dankbaar voor de openheid, betrokkenheid en expertise van iedereen die de afgelopen weken heeft meegedacht. Ik kijk dan ook uit naar de volgende gesprekken. Als we onze kennis, ervaring en netwerken blijven verbinden, dan bereiken we jongeren eerder, kunnen we ze beter ondersteunen en zo grote financiële problemen voorkomen. Daarmee dragen we bij aan meer financieel gezonde jongeren, vandaag én in de toekomst.
Wat mij raakt, is hoe vaak schaamte en het gevoel van ‘eigen schuld’ naar boven kwamen als drempel om hulp te vragen. En hoe duidelijk werd dat geldzorgen zelden alleen over geld gaan. Ze hangen samen met stress, prestatiedruk, (bestaans)onzekerheid en gebrek aan toekomstperspectief die soms al generaties meegaat.
Als we jongeren echt willen helpen, moeten we verder kijken dan alleen de financiële vraag. En dat vraagt om samenwerking tussen onderwijs, gemeenten, zorg, welzijn, schuldeisers en maatschappelijke organisaties. Niet de grenzen van organisaties moeten leidend zijn, maar de behoefte van de jongere. Zoals zij zelf aangeven door écht te luisteren naar hun verhaal. Door ze serieus te nemen. Niet over ze te spreken, maar mét ze te praten.
Uit al onze gesprekken komt uiteindelijk één centrale opgave naar voren: hoe zorgen we ervoor dat jongeren niet verdwalen in een versnipperd systeem, maar eenvoudig de weg vinden naar passende ondersteuning?
Vanuit dat inzicht denk ik in ieder geval dat samen bouwen aan routes dus de way to go is. Tegelijk: een route bouw je niet alleen met partners, maar vooral met jongeren zelf. Daarom is de volgende stap in deze reis misschien wel de belangrijkste: in gesprek gaan met jongeren. Niet als doelgroep, maar als medeontwerper van de oplossing die we samen aan het maken zijn. Dat doen we nu samen met Stichting Jongeren Perspectief Fonds en Kinderperspectief.
Kortom: als ik terugkijk op deze reis, zie ik vooral beweging. Van losse initiatieven naar het zoeken naar samenhang. Van willen repareren naar kunnen voorkómen.
Vlak na het schrijven van deze blog vond de derde sessie plaats, het gesprek met jongeren zelf. Daarover lees je meer in de volgende nieuwsbrief van Geldfit Jong.
